Liên kết website :
Hỗ trợ trực tuyến
Số người truy cập: 1364225
Đang online: 38

[ Đăng ngày: 16/09/2010 ]

Nữ anh hùng tuổi 19

 Tháng 8.1945, chị Đặng Thị Kim bị địch bắt trên đường về chiến khu dự hội nghị. Trước những đòn tra tấn dã man của kẻ thù, chị một mực không khai báo. Giặc Pháp ra lệnh chặt đầu chị. Khi đó chị Kim chỉ mới 19 tuổi.
 
Giữ tròn khí tiết
Đêm 22 rạng sáng 23.10.1945, quân và dân Nha Trang - Khánh Hòa đồng loạt nổ súng bắt đầu cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược. Sau 101 ngày đêm đánh địch tại thị xã Nha Trang, đầu tháng 1.1946, quân ta rút về vùng nông thôn huyện Diên Khánh. Lúc này, Đặng Thị Kim (tên thuờng gọi là Đặng Thị Oanh) công tác ở Đội tuyên truyền xung phong, hoạt động bí mật tại Nha Trang. Tháng 7.1946, chị được cử vào Ban chấp hành Hội Phụ nữ cứu quốc Nha Trang và tham gia lãnh đạo cuộc biểu tình ngày 30.10.1946, đòi Chính phủ Pháp phải thi hành Hiệp định sơ bộ 6.3 và Tạm ước 14.9.1946. Tháng 12.1946, chị vinh dự được kết nạp Đảng, sau đó được bổ sung vào Ban chấp hành lâm thời Thị ủy Nha Trang.
Đầu năm 1948, địch khủng bố gắt gao, nhiều cán bộ bị bắt và bị giết hại; nhưng Đặng Thị Kim vẫn không nản chí, tiếp tục bám sát địa bàn. Ngoài công tác phụ nữ, chị đã xây dựng một tiểu đội nữ du kích làm nhiệm vụ canh gác, dẫn đường cho cán bộ và tiếp tế luơng thực, thuốc men lên chiến khu. Tháng 8.1948, từ Nha Trang, chị cùng hai cán bộ nam đi thuyền qua eo biển về chiến khu ở huyện Vĩnh Xương dự hội nghị, thì bị ca-nô của địch đón bắt. Địch đưa một kẻ phản bội nhận diện và biết chị là vợ ông Trương An, Phó bí thư Tỉnh ủy lâm thời Khánh Hòa.
Ông Trương An cho biết: Sau này, người lính dẫn giải Đặng Thị Kim đi xử bắn, đã bí mật liên lạc với cách mạng và kể lại: “Địch tra tẩn chị rất dã man: quay điện, treo người lên rồi đánh, tra nước, “lộn mể gà” cho hộc máu, đạp giày đinh lên bụng (lúc này chị có thai khoảng 3 tháng)... để buộc chị khai báo chiến khu của tỉnh, cơ sở cách mạng... Không khuất phục được, địch cho một tên lính lê dương bí mật vào xà lim hãm hiếp chị; sau đó bóp cổ, nhét giẻ vào miệng, bỏ chị vào bao tải, cột túm lại, bỏ lên xe chở ra rừng dương ven biển phía nam Nha Trang để hành hình.
 
Khí phách anh hùng
Bà Đặng Phi Hoàng, em gái liệt sĩ Đặng Thị Kim, kể: “Trước năm 1954, khi Hải Phòng còn bị địch chiếm đóng, có một thanh niên đến phòng khám đông y (hiệu Chu Sỹ) của ông Nguyễn Tư Phấn, cậu ruột của tôi. Dường như nỗi day dứt, ân hận bao năm khiến anh ta không thể chịu đựng được và thôi thúc anh lặn lội từ Nha Trang ra Hải Phòng. Hai ngày liền, người này xin bắt mạch nhưng lại lân la hỏi ông Phấn có phải người Nam Định không? Khi ông Phấn bảo đúng, anh ta run rẩy kể: “Cháu tham gia công tác thanh niên cùng chị Oanh từ năm 1945. Sau khi mặt trận Nha Trang vỡ, cháu bị ép vào quân dịch. Đêm chị bị sát hại, cháu làm phiên dịch cho viên thiếu úy trẻ người Pháp. Lúc đó, họ tra tấn chị rất dã man. Chị đã trút những lời lẽ căm thù vào bọn họ; chị bảo cháu là kẻ phản bội và nhổ nuớc bọt vào mặt cháu. Mấy năm rồi, cháu vẫn có cảm giác nước bọt còn dính trên mặt... Sau đó, một tên dí súng vào tai chị và hỏi cần nói gì trước khi chết. Chị điềm tĩnh: “Chúng mày coi tao là có tội thì cứ giết tao, nhưng con tao trong bụng vô tội, hãy để tao sinh con rồi hãy giết...”. Bọn họ định bắn chị ngay tại đó, nhưng sợ tiếng súng có thể làm vang động đến dân chúng địa phương, nơi chị từng hoạt động và có ảnh hưởng rộng lớn, nên đã xúm vào cắt cổ chị... Có lẽ cái chết oanh liệt của chị đã khiến viên sĩ quan trẻ nguời Pháp khiếp sợ. Ngay trong đêm đó, anh ta viết đơn xin về nước”.
Bà Nguyễn Thị Hồ Hương, 83 tuổi, cùng hoạt động với liệt sĩ Đặng Thị Kim, nhớ lại: “Lúc đó, chủ trương của địch là tra tấn, đàn áp, buộc cán bộ, đảng viên khai báo, đầu hàng, để làm nhụt ý chí những người tham gia kháng chiến. Với cương vị công tác của mình, lại là vợ đồng chí Phó bí thư Tỉnh ủy, Oanh nắm được nhiều cơ sở quần chúng và biết rất rõ về cơ quan đầu não của ta ở chiến khu. Mặc dù đang có thai, lại bị tra tấn dã man, nhưng chị đã chấp nhận hy sinh để bảo vệ đồng chí, đồng bào, nên không có cơ sở nào của ta bị vỡ”.
Năm 1957, chị được Chính phủ truy tặng bằng Tổ quốc ghi công. Bốn năm sau, chị tiếp tục được Bác Hồ truy tặng Huân chương Kháng chiến hạng III.
 
Truy điệu tại quê nhà
Đầu tháng 12.2009, một nhà ngoại cảm ở Hà Nội cho gia đình liệt sĩ Đặng Thị Kim biết tại TP Nha Trang vừa tìm thấy 3 ngôi mộ; trong đó phần mộ không có hộp sọ là mộ liệt sĩ Đặng Thị Kim. Theo chỉ dẫn, gia đình chị liên hệ với UBND phường Vĩnh Nguyên, Nha Trang và được biết: từ ngày 15- 26.10.2009, khi thi công hệ thống thoát nước ở hẻm 74, đường Trần Phú, đã phát hiện 3 bộ hài cốt (đánh số 159, 160, 161), trong đó một bộ không có hộp sọ; tất cả đã được an táng. Gia đình chị Đặng Thị Kim đã xin phép chính quyền địa phương đưa hài cốt ngôi mộ số 160 (không có hộp sọ) về an táng tại quê nhà; Sau đó lấy mẫu để giám định. Viện Công nghệ sinh học (thuộc Viện Khoa học – Công nghệ VN) xác nhận: Mẫu hài cốt đã phân tích (mẫu xương lấy từ hài cốt ngôi mộ số 160) có quan hệ huyết thống với mẫu ADN của ông Trương Việt Dũng là anh em con dì con già với liệt sĩ Đặng Thị Kim.
Hơn 60 năm sau ngày chị hy sinh, lễ truy điệu đã đuợc tổ chức trọng thể tại quê nhà. Cảm kích trước gương hy sinh oanh liệt của chị, Giáo Sư – Anh hùng lao động Đặng Vũ Khiêu đã tặng chị câu đối:
Vì nước quên thân, năm tháng chưa khô dòng máu biếc
Về quê gửi cốt, gió mưa vẫn vọng tiếng Oanh Vàng.
 
Đề nghị truy tặng danh hiệu Anh hùng
Nhà thơ Giang Nam, 82 tuổi, nguyên Phó Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa, xúc động: “Tôi đã rơi nước mắt khi đọc tài liệu về sự hy sinh oanh liệt của Đặng Thị Kim, người đồng chí cùng hoạt động trên một chiến trường. Tôi vô cùng khâm phục ngườí đồng chí cùng tuổi với tôi nhưng đã sống rất anh hùng, “cứng như thép, vững như đồng”. Tim tôi như muốn vỡ ra khi biết chị đã nói trước lúc hành hình: “Chúng mày coi tao là có tội thì cứ giết tao, nhưng con tao trong bụng vô tội, hãy để tao sinh con rồi hãy giết... ”.
Một đảng viên trẻ, một bà mẹ mới 19 tuổi và đang mang thai đứa con đầu lòng đã nói những lời mà đến trời đất, quỷ thần cũng phải xúc động! .
Tôi xin kiến nghị tỉnh Khánh Hòa và TP Nha Trang phối hợp với gia đình liệt sĩ Đặng Thị Kim sớm hoàn chỉnh hồ sơ đề nghị Nhà nước truy tặng chị danh hiệu cao quý: Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân”.
Theo Báo Thanh Niên  ngày 26 tháng 7 năm 2010
CÁC TIN KHÁC